Deze bevindingen zijn afkomstig uit het Arbeidsmarkt GedragsOnderzoek (AGO) van onderzoeksbureau Intelligence Group.

Uit het onderzoek blijkt dat het percentage dat via een uitzendbureau een baan vindt sinds 2005 structureel aan het dalen is. In 2005 bedroeg dit percentage nog 11,2 procent. In 2009 is dat nog maar 9,4 procent. Met afstand de meeste mensen komen aan een baan via hun bekenden of netwerk. Op de tweede en derde plaats staan dagbladen en open sollicitaties. Het uitzendbureau bezet op dit moment de vierde plaats.

Opleidingsniveau

Binnen de doelgroep laag- en middelbaar opgeleiden is de rol van uitzendbureaus groter. Van de starters op VMBO of MBO niveau kwam in 2009 19,2 procent via een uitzendbureau aan werk. Dit is iets lager dan in 2005 (20,9 procent). In het segment hoger opgeleiden is sprake van een veel sterkere daling. In 2005 kwam 16,7 procent van de starters op HBO of WO niveau via een uitzendbureau aan hun eerste baan. In het eerste half jaar van 2009 bedroeg dit nog maar 7,3 procent. 

De verklaring voor deze daling kan gevonden worden in vier oorzaken.

1. Minder oriëntatie via uitzendbureaus
2. Imago van de uitzendbranche
3. Voorkeur specifiek uitzendbureau
4. Voorkeur fysieke vestiging

Oriëntatie via uitzendbureaus

De beroepsbevolking oriënteert zich op de arbeidsmarkt steeds minder via uitzendbureaus. In 2005 gaf 28,9 procent van de respondenten aan zich te oriënteren via een uitzendbureau. In 2009 is dat gedaald tot 19,0 procent. Opvallend is dat deze daling zichtbaar is in diverse prioriteitsgroepen van uitzendbureaus. Zowel onder 50-plussers als onder starters daalde de voorkeur voor uitzendbureaus.

Ook onder werklozen staat de positie van uitzendbureaus onder druk. Personen die langdurig werkloos zijn (langer dan 2 jaar) komen veelal bij het UWV WERKbedrijf terecht. Van de middellang werklozen (1 tot 2 jaar) oriënteert 36,8 procent zich op een baan via een uitzendbureau. Vijf jaar geleden lag dat percentage ruim hoger (56,4 procent). Onder kort werklozen (korter dan een jaar) zit de positie van uitzendbureaus op dit moment weer in de lift. Met name in het tweede kwartaal van dit jaar zijn relatief veel kort werklozen zich via uitzendbureaus op een nieuwe baan gaan oriënteren (64,8 procent).

Imago van de uitzendbranche

Het imago van de uitzendbranche zorgt ook voor een daling van het rendement van uitzendbureaus. Bijna de helft van de ondervraagden denkt dat er voor hen geen geschikte banen te vinden zijn via uitzendbureaus. Onder universitair geschoolden is men daarover het meest sceptisch: 62 procent verwacht niet dat uitzendbureaus hen een geschikte functie kunnen aanbieden. Onder laag- en middelbaar opgeleiden twijfelt 38 procent of ze via een uitzendbureau een passende baan kunnen vinden.

Voorkeur specifiek uitzendbureau

Uit het onderzoek blijkt tevens dat slechts een beperkt deel van de beroepsbevolking een uitgesproken voorkeur heeft voor een bepaald uitzendbureau. Zelfs van de personen die positief staan tegenover uitzendbureaus en ervan overtuigd zijn dat uitzendbureaus hen geschikte banen kunnen bieden, heeft slechts 12 procent een voorkeur voor een bepaald bureau.

Het lijkt er op dat uitzendbureaus weinig onderscheidend vermogen hebben en over één kam geschoren worden. Hieruit kan voorzichtig geconcludeerd worden dat deze mensen eigenlijk helemaal niet goed weten bij welk uitzendbureau zij het beste terecht kunnen. Gebrek aan onderscheidend vermogen en transparantie zou als derde oorzaak aangemerkt kunnen worden.

Fysieke vestiging

Een ruime meerderheid van de ondervraagden geeft nog altijd de voorkeur aan de fysieke vestiging van uitzendbureaus ten opzichte van inschrijving via het internet. Ruim een derde van de respondenten gebruikt liever de website van een uitzendbureau om zich in te schrijven. Vooral onder de wat oudere doelgroepen is dat het geval.

Uit eerder onderzoek (april 2008) is gebleken dat 55 procent in eerste instantie de voorkeur geeft aan de website van een uitzendbureau om zich te oriënteren. Om de stap te maken naar daadwerkelijk inschrijven blijkt men toch liever de vestiging te bezoeken. Hieruit kan enerzijds geconcludeerd worden dat mensen de voorkeur geven aan persoonlijk contact. Anderzijds zouden we kunnen concluderen dat uitzendbureaus er tot op heden onvoldoende in geslaagd zijn om werkzoekenden online naar zich toe te trekken.

Crisis gebruiken voor herpositionering

Voor uitzendbureaus is de economische crisis de gelegenheid om zich te herpositioneren binnen hun primaire doelgroepen. Zij hebben als eerste weer veel vacatures. Een uitgelezen moment om werkzoekenden ervan te overtuigen dat ze (wel degelijk) interessante banen te bieden hebben. De fysieke vestiging speelt daarbij een belangrijke rol.

Daarnaast biedt deze situatie een kans om te werken aan het imago en het onderscheidend vermogen. Niet zozeer richting werkgevers, maar vooral richting werkzoekenden, zodat zij weten bij welke uitzender zij terecht kunnen voor passende functies in hun richting. Hierin kan het online kanaal van belang zijn, bijvoorbeeld door het aanbrengen van segmentatie op de homepage. De specialistische uitzendbureaus zijn hierbij wellicht in het voordeel ten opzichte van de grote spelers, maar ook voor hen valt er online nog veel winst te behalen.

Bron: Intelligence Group