De Europese Unie werkt aan nieuwe regels om stagiairs beter te beschermen en de kwaliteit van stages te verbeteren. Zo moet er meer aandacht komen voor een eerlijke vergoeding, goede begeleiding en duidelijke afspraken over het leerdoel. Ook wil Brussel voorkomen dat reguliere arbeidsrelaties ten onrechte als stage worden aangemerkt. Dat schrijft PW over voorstellen van de Europese Commissie.
De plannen zijn ook relevant voor uitzend- en detacheringsondernemingen die stagiairs inzetten. Belangrijk is wel dat de regels nog niet definitief zijn. Het gaat om een voorgestelde Europese richtlijn en een herziening van het bestaande Europese kwaliteitskader voor stages. De inhoud kan tijdens het wetgevingsproces nog veranderen.
Schriftelijke afspraken over iedere stage
In het voorgestelde kwaliteitskader wordt aanbevolen iedere stage te laten beginnen met een schriftelijke overeenkomst. Daarin moeten onder meer het leerdoel, de werkzaamheden, begeleiding, beoordeling, sociale zekerheid en eventuele afspraken over geheimhouding worden vastgelegd.
Ook de begeleiding krijgt meer aandacht. Naast iemand die de stagiair bij de dagelijkse werkzaamheden begeleidt, wordt een mentor voorgesteld die zich richt op de persoonlijke ontwikkeling. De werkplek moet bovendien veilig en gezond zijn, ook wanneer een stagiair thuis of hybride werkt.
Meer aandacht voor stagevergoeding
In het voorgestelde kwaliteitskader wordt lidstaten aanbevolen erop toe te zien dat stagiairs een eerlijke vergoeding krijgen die past bij hun taken, verantwoordelijkheden en het leerelement van de stage. Ook is er aandacht voor arbeidsvoorwaarden zoals werktijden, rustpauzes en vakantiedagen.
In stagevacatures moet volgens de voorstellen bovendien duidelijker worden wat een stagiair kan verwachten. Het gaat onder meer om informatie over de vergoeding, arbeidsomstandigheden, leerdoelen en sociale bescherming. Ook is er aandacht voor inclusieve en genderneutrale vacatureteksten.
Voorkomen dat reguliere banen als stage worden aangeboden
Een belangrijk doel van de voorgestelde richtlijn is het tegengaan van stages die feitelijk reguliere dienstverbanden zijn. Stagiairs met een arbeidsrelatie mogen volgens het voorstel niet ongunstiger worden behandeld dan werknemers die vergelijkbaar werk doen, tenzij daar een objectieve reden voor bestaat.
Bij de beoordeling of sprake is van een verkapt dienstverband kan onder meer worden gekeken naar het leerdoel, de duur van de stage en de werkzaamheden. Wanneer een stagiair dezelfde taken en verantwoordelijkheden heeft als reguliere werknemers, nauwelijks iets nieuws leert of een stage buitensporig lang duurt, kan dat een aanwijzing zijn dat feitelijk sprake is van een gewone arbeidsrelatie. Ook een opvallend groot aantal stagiairs ten opzichte van vaste medewerkers kan meewegen.
Lidstaten moeten volgens het voorstel zorgen voor controles en inspecties om dergelijke situaties op te sporen. Werkgevers kunnen daarbij worden gevraagd informatie te verstrekken over bijvoorbeeld het aantal stages, de duur ervan, arbeidsvoorwaarden en leerdoelen.
Flexmarkt Nieuwsbrief
Het laatste nieuws over de flexbranche en de best gelezen artikelen.
Europa wil stages in principe beperken tot zes maanden
Ook de duur van stages krijgt aandacht. In het voorgestelde kwaliteitskader is het uitgangspunt dat een stage in principe niet langer dan zes maanden duurt. Een langere periode kan mogelijk blijven wanneer daar een goede reden voor bestaat, bijvoorbeeld vanwege de aard van een beroep. Ook zou een werkgever geen eerdere werkervaring binnen hetzelfde vakgebied mogen eisen als voorwaarde voor een stage.
Verder moeten stagiairs toegang krijgen tot veilige en toegankelijke mogelijkheden om klachten of misstanden te melden. Stagiairs met een arbeidsrelatie moeten volgens de voorgestelde richtlijn bovendien worden beschermd tegen benadeling wanneer zij gebruikmaken van hun rechten.
Voorlopig nog voorstellen
Werkgevers hoeven hun stagebeleid vanwege deze Europese voorstellen dus niet per direct aan te passen. De voorgestelde richtlijn is nog niet definitief en het vernieuwde kwaliteitskader is een aanbeveling en geen wet.
Wel laten de plannen zien welke kant de Europese regels rond stages op bewegen: meer nadruk op het leerkarakter van een stage, transparantie over de voorwaarden en bescherming tegen het gebruik van stages als vervanging van reguliere arbeidsrelaties.
Lees ook: Wet loontransparantie stelt nieuwe eisen aan vacatureteksten
