Ondanks aanhoudende onzekerheid rond wetgeving voldoet het merendeel van de zelfstandigen aan de regels voor ondernemerschap. Dat stelt SharePeople op basis van ruim 1.600 ingevulde zelfstandigentoetsen.
Volgens de organisatie voldoet meer dan 90 procent van de deelnemers aan belangrijke kenmerken van zelfstandig ondernemerschap, zoals het dragen van financieel risico, investeren in de eigen onderneming en het voeren van een administratie. Dat beeld staat tegenover de ontwikkeling op de markt. Het aantal zzp’ers daalde in 2025 met 62.000, volgens cijfers van het CBS. Het is voor het eerst in jaren dat sprake is van een daling.
Ondernemersrisico en zelfstandigheid volgens toetsdata aanwezig
De toetsresultaten laten volgens SharePeople zien dat het overgrote deel van de zelfstandigen actief onderneemt. Zo staat vrijwel iedereen ingeschreven bij de Kamer van Koophandel en beschikt bijna iedereen over een btw-identificatienummer.
Daarnaast haalt ruim 92 procent het inkomen uit bedrijfswinst en loopt bijna 94 procent financieel risico bij niet-betalende opdrachtgevers. Ook investeert een grote meerderheid in materialen, opleidingen of andere bedrijfsmiddelen. Volgens SharePeople wijst dit erop dat veel zelfstandigen daadwerkelijk als ondernemer opereren en niet als verkapte werknemer.
Deel uitstroom mogelijk schijnzelfstandigheid
De daling van het aantal zzp’ers hoeft volgens de organisatie niet te betekenen dat ondernemerschap onder druk staat. Een deel van de uitstroom kan betrekking hebben op schijnzelfstandigen. Het Centraal Planbureau schatte eerder dat circa 260.000 zzp’ers juridisch als werknemer zouden moeten worden beschouwd.
Onzekerheid door wetgeving
De politieke discussie over zzp-wetgeving zorgt volgens SharePeople voor onzekerheid bij zowel zelfstandigen als opdrachtgevers. Opdrachtgevers zouden terughoudender zijn geworden, terwijl zelfstandigen twijfelen over hun positie. Volgens initiatiefnemer Cosmas Blaauw is die onzekerheid niet altijd terecht. “De wetgevingsonrust van de afgelopen jaren heeft z’n tol geëist. Opdrachtgevers durven minder, zelfstandigen twijfelen aan hun eigen positie, terwijl de cijfers laten zien dat de meeste gewoon goed ondernemen.”
Aandacht voor arbeidsongeschiktheid
Een belangrijk aandachtspunt is de financiële zekerheid bij ziekte. Uit de toetsdata blijkt dat 34 procent van de deelnemers nog geen voorziening heeft voor arbeidsongeschiktheid. Met de komst van een verplichte arbeidsongeschiktheidsverzekering (AOV) wordt dit risico volgens SharePeople steeds urgenter.
De cijfers laten volgens de organisatie zien dat veel zelfstandigen aan de criteria voor ondernemerschap voldoen, maar dat onzekerheid over regelgeving en sociale zekerheid een belangrijke rol blijft spelen op de zzp-markt.
Lees ook: Evaluatie WAB: meer transitievergoedingen, maar flexwerk nauwelijks afgenomen
