“Er zijn van die kerstverhalen die beginnen met een wonder. Soms begint een kerstverhaal met… dertien jaar onafgebroken uitzendwerk. Minder sprankelend zo op het eerste gezicht, ik geef het toe. Toch zit er, als je goed kijkt, in de recente uitspraak van de Hoge Raad – over een uitzendkracht die dertien jaar lang bij dezelfde inlener werkte – iets dat wonderlijk goed bij de kerstgedachte past.”
“Want stel je voor: een bedrijf leunt al dertien jaar lang op dezelfde uitzendkracht. Elk jaar opnieuw, tussen de oliebollen door, op weg naar de volgende kerstborrel. Een ‘flexibele schil’ noemen ze het. Maar als iets meer dan een decennium duurt, hoe flexibel is het dan nog? Je kunt je afvragen of zelfs een rubberen kerstbal zoveel rek heeft.
Flexbele arbeid biedt mensen kansen, maar is minder overtuigend als het een rechtvaardiging moet vormen voor structureel werk. Wie dertien jaar onafgebroken iemand uitleent, moet met méér komen dan een vage behoefte aan een ‘flexibele schil’, adus de Hoge Raad. Anders ruikt het eerder naar misbruik dan naar dennennaalden.
Wat betekent dit, zo aan het einde van het jaar?
Misschien is de uitspraak van de Hoge Raad een klein kerstcadeau voor iedereen die jaar in, jaar uit in dezelfde werkschoenen staat, maar juridisch nog altijd ‘tijdelijke arbeidskracht’ heet. Een reminder dat mensen geen decorstukken zijn die je naar believen kunt verschuiven. Tegelijkerijd is dertien jaar lang werken voor dezelfde inlener niet per definitie misbruik. Het antwoord op de vraag wat het gevolg is van dertien jaar werken voor dezelfde inlener, is ook nog altijd niet gegeven.
Is er eigenlijk nog wel sprake van misbruik als in 2026 de gelijkwaardige of gelijke beloning in de uitzend-cao het levenslicht gaat zien? Ik heb al mogen meekijken bij wat pro forma loonstroken en ik kan je vertellen: werken in dienst van een uitzendbureau gaat lonen in 2026! Zo veel, dat uitzendkrachten in sommige gevallen meer gaan verdienen dan werknemers in dienst van de inlener. Welke uitzendkracht wil in 2026 dan nog rechtstreeks in dienst treden bij een inlener? En die arme inleners zijn voor je het weet hun medewerkers kwijt aan hun flexibele hulplijnen.
Misschien wordt 2026 het jaar waarin werkgevers, werknemers en de wetgever eindelijk samen gaan ontdekken dat als vast minder vast wordt, flex dan vanzelf minder flex wordt. En wie weet slagen ze erin een arbeidsmarkt te bouwen waarvan iedereen bij het kerstdiner met recht kan zeggen: volgend jaar wordt beter.
Vrolijk kerstfeest.”
Lees ook: Dit verandert er in 2026: overzicht van belangrijke wetswijzigingen
